Balans

De voordelen van piekeren!

Piekeren staat over het algemeen slecht bekend. Het kan leiden tot depressies, een slechte gezondheid en mensen proberen vaak hun piekergedachten te onderdrukken. Het onderdrukken van piekergedachten is niet effectief, omdat het er vaak voor zorgt dat je juist meer gaat piekeren. Maar er is goed nieuws: uit recent onderzoek blijkt dat piekeren ook voordelen heeft! Zo kan piekeren bijvoorbeeld helpen als motivator of buffer.

Wat is piekeren?

We piekeren allemaal wel eens over iets. We piekeren als dezelfde negatieve gedachten constant in je hoofd blijven terugkomen en je je dus ergens zorgen over maakt. Deze negatieve gedachten kunnen over zaken uit het verleden zijn, maar kunnen ook over de toekomst gaan. In de psychologie wordt er onderscheid gemaakt tussen piekeren en rumineren. Het verschil is dat piekeren vooral uit negatieve gedachten over de toekomst bestaat en rumineren negatieve gedachten over het verleden zijn. De negatieve gevolgen van beiden zijn al vaak bewezen, vooral van rumineren, maar nu zijn er ook voordelen van piekeren gevonden!

Piekeren

Hoe kan piekeren positief zijn?

Ten eerste kan piekeren als een motivator dienen. Het vervelende gevoel van piekeren motiveert je! Het zorgt ervoor dat je proactief van het vervelende gevoel of gepieker af probeert te komen. Je probeert hiermee het risico op een worst-case scenario te verminderen. Hiernaast zorgt piekeren ervoor dat je goed de toekomst kunt plannen, omdat je rekening kunt houden met gewenste en ongewenste uitkomsten. Piekeren heeft helaas wel een optimum, dus: te weinig en te veel piekeren werken de motivatie juist tegen.

Ten tweede kan piekeren als een buffer werken. Door piekeren gaan mensen meestal uit van het ergste en proberen hiermee de teleurstelling bij slecht nieuws te verkleinen en de opluchting en opwinding bij goed nieuws te vergroten. Vooral mensen die veel piekeren hebben hier baat bij, omdat zij zich meer bewust zijn van het verschil in hun stemming bij negatieve en positieve uitkomsten. 

Dus pieker je? Je kan er ook gebruik van maken en tegen anderen zeggen dat het nog helemaal niet zo slecht is om te piekeren.

Vind je dat je toch te veel piekert? Dan kunnen deze oefeningen van de Vrije Universiteit Amsterdam je helpen het te verminderen. 

Bron: Sweeny, K., & Dooley, M. D. (2017). The surprising upsides of worry. Social and Personality Psychology Compass11.

Ik houd me bezig met psychologie van gezondheidsgedrag. Als EnergyCoach begeleid ik medewerkers op persoonlijk vlak om gezond gedrag te stimuleren.
Rebecca Zoeteweij MSc